افق زمانی : مطالعات مقطعی و طولی

الف ـ مطالعات مقطعی
برخی مطالعات به گونه ای صورت می گیرند که داده های مربوط به آنها تنها یک مرتبه مثلا در خلال چند روز ، چند هفته یا چند ماه گردآوری می شود تا به سوال پژوهش پاسخ گفته شود . این نوع مطالعات را تک ضربه ای ، مقطعی یا عرضی می نامند.

مثال : بین ماه های آوریل و ژوئن سال گذشته برای یافتن پاسخ پژوهشی داده هایی در یک بانک گردآوری شد. داده های مربوط به یک چنین پرسش خاصی پیشتر از اینگونه بانکها بدست نیامده بود و بعدا نیز چنین نخواهد شد.

هدف مطالعه ای که در این مثال بیان شد عبارت است از گردآوری اطلاعاتی که تنها زمانی با مساله پژوهش مرتبط و متناسب خواهد بود که داده ها گردآوری و تحلیل شوند. در اینصورت گردآوری اطلاعات در یک مقطع زمانی برای دستیابی به مقصود کافی خواهد بود.

ب ـ مطالعات طولی

گاهی ممکن است پژوهشگر علاقه مند باشد افراد یا پدیده ها را در چند مقطع زمانی مطالعه کند تا پاسخ سوال پژوهش یا بیابد. بطور مثال شاید محققی بخواهد رفتار کارکنان را قبل و بعد از تغییر مدیر ارشد سازمان و تاثیرات این تغییر بر رفتار آنان بررسی کند. از آنجایی که باید داده ها را باید در دو مقطع زمانی متفاوت گردآموری نمود، پس چنین پژوهشی از نوع طولی است؛ یعنی برای پاسخگویی به سوال پژوهش، داده های مربوط به متغیر وابسته را باید در دو یا چند مقطع گردآوری کرد.